Wniosek o przyspieszenie rozpoznania sprawy w KRS

wniosek o przyspieszenie rozpoznania sprawy

Po co składa się wniosek o przyspieszenie?

Gdy spółka z o.o. czeka tygodniami na wpis ważnych zmian w Krajowym Rejestrze Sądowym, to takie oczekiwanie może sparaliżować obieg dokumentów handlowych, negatywnie wpływać na kontrakty z kontrahentami oraz ograniczać możliwość działania przedsiębiorcy. Wniosek z prośbą o przyspieszenie rozpoznania sprawy – nie jest odrębnie uregulowany w przepisach, ale w praktyce bywa skuteczny.

Prawnicy zauważają, że takie pismo można złożyć razem z wnioskiem o wpis albo później; takie pismo nie podlega opłacie sądowej i – zwłaszcza przy dobrze wytłumaczonej pilności sprawy (powołanie się na kontrakty, przetargi, wypłaty) – potrafi realnie skrócić czas oczekiwania na wpis do KRS. Wyniki badań szybkości załatwiania spraw w sądzie wskazują, że sądy gospodarcze rozstrzygają sprawy z różną „szybkością”, często jest to od dwóch tygodni do sześciu miesięcy, dlatego sięgnięcie po wniosek o przyspieszenie rozpoznania sprawy bywa rozsądnym krokiem, gdy sprawa „utknie”.

Podstawa prawna: art. 20a ustawy o KRS – praktyczne znaczenie

W rozpoznawaniu spraw w KRS istotny jest art. 20a ustawy o KRS. Przepis ten mówi wprost: „Wniosek o wpis sąd rejestrowy rozpoznaje nie później niż w terminie 7 dni od daty jego wpływu do sądu”. Dla spółek zakładanych na wzorcu elektronicznym przewidziano termin jednodniowy; gdy sąd wzywa do usunięcia przeszkody – 7 dni od jej usunięcia; gdy trzeba wysłuchać uczestników lub przeprowadzić rozprawę – nie dłużej niż miesiąc.

Trzeba pamiętać, że termin 7 dniowy na rozpoznanie wniosku o zmianę w KRS jest terminem instrukcyjnym: termin ten wiąże sąd organizacyjnie i ma za zadanie zdyscyplinować tok pracy, ale upływ 7 dniowego terminu nie powoduje automatycznie dokonania wpisu do KRS. Rażące i przewlekłe niedochowanie tego terminu może jednak rodzić odpowiedzialność dyscyplinarną referendarza sądowego prowadzącego sprawę oraz w teorii otwierać drogę do złożenia skargi na przewlekłość. Tutaj trzeba przypomnieć, że „rozpoznanie” sprawy to nie tylko orzeczenie merytoryczne (np.: dokonanie wpisu zmian do KRS), ale także pierwsze formalne rozstrzygnięcia (np. zwrot wniosku, zawieszenie postępowania).

Sądy wprost przyjmują instrukcyjny charakter tych terminów. Przykładowo Sąd Okręgowy w Bydgoszczy (postanowienie Sądu Okręgowy w Bydgoszczy z dn. 30 maja 2018 r., sygn.. akt VIII S 2/18), rozpoznając skargę na przewlekłość postępowania rejestrowego, wskazał, że „7-dniowy termin z art. 20a ustawy o KRS jest krótkim terminem instrukcyjnym” i jego przekroczenie nie zawsze oznacza przewlekłość. Z kolei Sąd Okręgowy w Warszawie, oceniając czynności w sprawie rejestrowej, odnotował przekroczenie 7 dni jako element oceny bezczynności (Sąd Okręgowy w Warszawie, XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy, postanowienie z 9 grudnia 2016 r., sygn. XXIII S 70/16).

Czy i kiedy warto składać wniosek o przyspieszenie?

W praktyce warto sięgnąć po wniosek o przyspieszenie rozpoznania sprawy, gdy minął „rozsądny” czas od wpływu wniosku, w aktach rejestrowych nie ma zwrotu wniosku rejestracyjnego ani wezwania do jego uzupełnienia a sprawa ma realnie pilny charakter (konieczność zamknięcia roku, kredyt, kontrola, zamówienie publiczne, terminowe sprawozdanie, itp.). Wniosek można złożyć razem z wnioskiem o wpis zmian albo później; jego złożenie nie wymaga opłaty. Taki wniosek wnosi się za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, czyli poprzez PRS (Portal Rejestrów Sądowych).

Warto też pamiętać o tym, że ustawa o KRS przewiduje 7-dniowy termin dla wnioskodawcy (np.: spółki z o.o.) na złożenie samego wniosku o wpis od zdarzenia uzasadniającego wpis (np.: zmiana adresu, powołanie zarządu), co czasem wpływa na ocenę pilności sprawy przez sąd. Nieprzekroczenie tego terminu nie gwarantuje szybkości rozpoznania wniosku o wpis, ale jego przekroczenie nie zamyka drogi do wpisu – może jednak osłabiać argument o „nagłej konieczności”.

Co napisać we wniosku o przyspieszenie rozpoznania sprawy: konstrukcja, treść i ton

Skuteczny wniosek jest krótki, precyzyjny i „grzeczny”. Na wstępie należy wskazać sygnaturę, datę wpływu wniosku o wpis, rodzaj wpisu i jego wagi dla obrotu (czy wpis ma skutek konstytutywny czy deklaratoryjny – np. część zmian działa dopiero z dniem wpisu, co uzasadnia pilność). Następnie należy zreferować dotychczasowy bieg czynności (brak zwrotu, brak wezwań, brak podstaw do zawieszenia), wskazać podstawę prawną terminu z art. 20a u.KRS oraz zasadę rozpoznawania spraw „bez zbędnej zwłoki”, wynikającą z art. 45 Konstytucji i art. 6 EKPC. Można dołączyć dodatkowe, istotne dokumenty: np. potwierdzenia zawartych umów, których wejście w życie jest uzależnione od wpisu do KRS, korespondencję z bankiem, zobowiązania wobec kontrahentów.

Komentarze akcentują, że nawet miesięczny termin „na rozprawę lub wysłuchanie uczestników” bywa w praktyce trudny do dotrzymania z przyczyn organizacyjnych (zawiadomienia, terminy doręczeń, odległe wokandy). Tego typu realia – opisane w literaturze – warto rozumieć i formułować prośbę bez roszczeniowego tonu („uprzejmie wnoszę o niezwłoczne podjęcie czynności i rozpoznanie wniosku w trybie art. 20a ustawy o KRS”).

Gdzie i jak złożyć?

Adresatem jest sąd rejestrowy prowadzący sprawę o rejestrację zmian (wydział gospodarczy KRS). Wniosek o przyspieszenie rozpoznania sprawy składa się za pośrednictwem PRS. W rejestrze przedsiębiorców – co do zasady – obowiązuje wyłączność drogi elektronicznej; pismo papierowe zostanie pozostawione bez biegu. To wynika z ogólnej cyfryzacji postępowania rejestrowego i przepisu, który nakazuje wnosić „wszelkie pisma” w danej sprawie rejestrowej tym samym kanałem teleinformatycznym.

Orzecznictwo: jak sądy patrzą na tempo w KRS?

Poza wskazanymi sprawami o przewlekłość (wyżej omawiane sprawy sądowe z Warszawy i Bydgoszczy) warto mieć w pamięci, że sprawy rejestrowe bywają różne – od prostych, po bardzo złożone (likwidacje, wykreślenia, badanie majątku). Przykładowo w sprawie XIII Ga 853/20 Sąd Okręgowy w Łodzi utrzymał odmowę wykreślenia spółki jawnej bez likwidacji, odwołując się do ochrony wierzycieli i rygorów art. 67 k.s.h.; to dobry przykład, że przy bardziej skomplikowanych stanach faktycznych czynności rejestrowe siłą rzeczy trwają dłużej. Właśnie dlatego praktyka – i komentarze – nazywa terminy z art. 20a „instrukcyjnymi”, a nie sztywnymi.

Skarga na przewlekłość – ścieżka eskalacji, gdy prośba nie działa

Gdy upływa naprawdę znaczny czas od złożenia wniosku o rejestrację zmian a sąd nie podejmuje czynności adekwatnych do charakteru sprawy, warto rozważyć złożenie skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Ustawa z 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki obejmuje również postępowania cywilne, w tym rejestrowe. Skarga na przewlekłość jest prostym środkiem dyscyplinującym: sąd stwierdza przewlekłość, może wyznaczyć termin do dokonania czynności i przyznać „odpowiednią sumę pieniężną” pokrzywdzonej stronie. Stała opłata sądowa od skargi wynosi 200 zł; jeśli sąd uwzględnieni skargę to zwraca opłatę sądową z urzędu

Co do kwot „odpowiedniej sumy pieniężnej” – aktualne brzmienie przepisów przewiduje przyznanie na żądanie skarżącego sumy pieniężnej w granicach od 2 000 do 20 000 zł, przy czym „nie mniej niż 500 zł za każdy rok dotychczasowego trwania postępowania” (z zastrzeżeniami co do oceny szczególnego znaczenia sprawy i braku zawinienia po stronie skarżącego). Sąd Najwyższy w najnowszych postanowieniach przypomina o tej metodzie obliczania „odpowiedniej sumy pieniężnej” i praktyce jej miarkowania.

Organizacje pozarządowe i prawnicy doradzają, by sięgać po skargę na przewlekłość tylko w „skrajnych” sytuacjach – po przeprowadzeniu wcześniejszych, łagodniejszych prób dyscyplinowania sądu (monit, wniosek o przyspieszenie) – co w realiach KRS dobrze równoważy kulturę procesową z efektywnością.

Wzór: krótki, rzeczowy wniosek o przyspieszenie

Poniżej można znaleźć wzór wniosku o przyspieszenie rozpoznania sprawy.

Do Sądu Rejonowego …, Wydział Gospodarczy KRS

Sygn. akt: … / Wnioskodawca: …, KRS/NIP …, adres …

WNIOSEK O NIEZWŁOCZNE PODJĘCIE CZYNNOŚCI I PRZYSPIESZENIE ROZPOZNANIA WNIOSKU O WPIS

Działając jako … (reprezentant/prokurent/pełnomocnik), wnoszę o niezwłoczne podjęcie czynności i rozpoznanie wniosku o wpis z dnia …, który wpłynął do Sądu w dniu … . Zgodnie z art. 20a ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym wniosek o wpis sąd rejestrowy rozpoznaje nie później niż w terminie 7 dni od daty jego wpływu, a w razie konieczności rozprawy – nie później niż w terminie miesiąca. Upływ czasu i brak doręczonych wezwań czy zarządzeń wskazują na potrzebę priorytetowego rozpoznania sprawy.

Uzasadnienie. Wnioskowany wpis jest konieczny do … (np. uruchomienia rachunku kredytowego/realizacji zamówienia publicznego/wykonania umowy), a brak wpisu generuje wymierną szkodę i ryzyka dla obrotu. Sprawa nie wymaga przeprowadzenia rozprawy ani wysłuchania uczestników; dokumentacja jest pełna, opłaty uiszczone. Proszę o podjęcie czynności i rozpoznanie wniosku bez zbędnej zwłoki.

Załączniki: potwierdzenie złożenia wniosku w PRS; dowody pilności (umowy, pisma banku, terminy).”

Ponowny wniosek do KRS o rejestrację zmian po zwrocie wniosku z błędami

poprawiony wniosek do KRS

W praktyce rejestrowania zmian w spółce z o.o. może zdarzyć się zwrot wniosku ze wskazaniem wnioskodawcy, jakie błędy zostały przez niego popełnione. Najczęściej popełnianymi błędami są nieprawidłowości w wypełnieniu formularzy rejestrowych lub błędy w wymaganych dokumentach dołączonych do wniosku do KRS-u.

Zwrot wniosku do KRS

Zgodnie z przepisami, referendarz rozpoznający zgłoszony wniosek o rejestrację zmian, zwróci wniosek o wpis bez wzywania do uzupełnienia braków, jeżeli z powodu nieprawidłowego wypełnienia wniosku o zmiany nie jest możliwe nadanie wnioskowi prawidłowego biegu (art. 19 ust. 8 ustawy o KRS).

Jeśli nastąpił zwrot wniosku na podstawie art. 19 ust. 8 ustawy o KRS to najrozsądniejszym rozwiązaniem będzie złożenie ponownie wniosku o zmianę z poprawieniem wskazanych przez sąd rejestrowy błędów w pierwotnym wniosku (zgodnie z art. 19 ust. 10 ustawy o KRS). Poprawiony wniosek powinien być złożony w terminie siedmiu dni od daty doręczenia wnioskodawcy zarządzenia o zwrocie wniosku.

Powstaje pytanie, za pomocą jakiego formularza w Portalu Rejestrów Sądowych należy to zrobić, żeby poprawiony wniosek został szybko rozpatrzony (w pouczeniu zarządzenia o zwrocie wniosku nie ma takiej informacji)?

Poprawiony wniosek do KRS

Poprawiony wniosek należy złożyć wniosek jako „Wniosek o zmianę„, a w załączeniu dodać pismo przewodnie wskazujące, że jest to wniosek składany w wyniku zwrotu wniosku o sygnaturze, która została nadana pierwotnemu wnioskowi o zmianę. W piśmie przewodnim należy też poprosić o zaliczenie poprzednio uiszczonej opłaty sądowej (320 zł) na poczet tego poprawionego wniosku. Przy tej okazji warto pamiętać o dopłaceniu 30 zł do poprawionego wniosku i dołączyć potwierdzenie przelewu do pisma przewodniego. Z praktyki wynika też, że do poprawionego wniosku dołączamy załączniki z pierwotnego wniosku. Jeśli poprawiony wniosek zostanie złożony w terminie siedmiu dni od daty doręczenia zarządzenia o zwrocie to wywołuje on skutek od daty pierwotnego wniesienia – co oznacza, że taki poprawiony wniosek jest szybciej rozpatrywany przez tego samego referendarza sądowego, który dokonał zwrotu pierwotnego wniosku.

Przykładowe pismo przewodnie

Jak powinno wyglądać przykładowe pismo przewodnie? Powinno ono wyglądać tak:

Piaseczno, dnia 4 września 2023 roku

Wnioskodawca:

Abatron Group sp. z o.o.

Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie

XIV Wydział Gospodarczy

ul. Czerniakowska 100

00-454 Warszawa

WNIOSEK O ZALICZENIE OPŁATY SĄDOWEJ

Na podstawie art. 19 ust. 10 ustawy o z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym ponownie składam wniosek o rejestrację zmian. Jednocześnie wnoszę o zaliczenie opłaty sądowej (320 zł) uiszczonej przy postępowaniu sygn. akt WA.XIV Ns Rej KRS 35126/23/323.

Załącznik:

Potwierdzenie uiszczenia 30 zł opłaty sądowej.

podpis

Ile trwa rozpoznanie wniosku przez sąd rejestrowy (KRS)?

Ile trwa rozpoznanie wniosku przez sąd rejestrowy (KRS)?

Dostęp do danych ujawnianych w Krajowym Rejestrze Sądowym jest jawny, gdyż aktualne informacje o każdym podmiocie zarejestrowanym w KRS można sprawdzić internetowo, korzystając z tej strony: Krajowy Rejestr Sądowy. Dlatego też, aby zachować bezpieczeństwo obrotu oraz pewność, że informacje opublikowane w KRS są aktualne, wnioski o wpis do sądu rejestrowego muszą być rozpatrywane w krótkim, 7-dniowym terminie (art. 20a ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym: Wniosek o wpis sąd rejestrowy rozpoznaje nie później niż w terminie 7 dni od daty jego wpływu do sądu.). Jeśli chodzi o wniosek o wpis to także przepis ten dotyczy wniosku o zmianę wpisu, wzmiankę w rejestrze i wykreślenie.

Oczywiście mogą zdarzyć się sytuacje, że złożony wniosek o wpis lub zmianę w KRS jest niekompletny lub wadliwie przygotowany, wtedy termin na rozpoznanie wniosku przedłuża się i 7 dni na rozpoznanie wniosku liczy się od dnia usunięcia przeszkody przez wnioskodawcę (złożenia prawidłowo wypełnionego i skompletowanego wniosku o wpis). W bardzo rzadkich przypadkach, kiedy rozpoznanie wniosku uzależnione jest od wysłuchania uczestników postępowania albo przeprowadzenia rozprawy, wniosek powinien być rozpoznany nie później niż w terminie miesiąca.

Przepis ten, wskazujący na 7-dniowy termin na rozpoznanie wniosku, odnosi się jedynie do sądu rejestrowego, jest to termin instrukcyjny, co oznacza że za jego przekroczenie sąd, zasadniczo, nie ponosi odpowiedzialności. Zasadniczo, ponieważ naruszenie tego terminu może wiązać się z odpowiedzialnością dyscyplinarną referendarza sądowego lub też postępowaniem ze skargi wnioskodawcy na przewlekłość postępowania.

Złożenie skargi na przewlekłość postępowania rejestrowego oznacza, że sąd rozpatrujący tę skargę, na podstawie art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 roku o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, musi stwierdzić, że w sprawie doszło do przewlekłości postępowania m.in. poprzez brak terminowości i prawidłowości czynności podjętych przez referendarza sądowego w celu wydania postanowienia o wpisie do KRS. Sąd oceniający taką skargę bierze też pod uwagę charakter sprawy, stopień jej faktycznej i prawnej zawiłości, znaczenie dla strony, która wnioskowała skargę, rozstrzygniętych w niej zagadnień, a także zachowanie strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania.

Na podstawie art. 12 ust. 4 ustawy o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. Nr 179, poz. 1843 z późn. zm.), sąd może orzec sumę pieniężną w wysokości od 2.000 złotych do 20.000 złotych. Już samo złożenie skargi w trakcie opóźniającego się postępowania rejestracyjnego skutkuje szybkim załatwieniem rejestracji.

Na marginesie warto przypomnieć, że zgodnie z art. 22 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym  wniosek o wpis powinien być złożony przez wnioskodawcę, w terminie 7 dni od dnia zdarzenia uzasadniającego jego dokonanie. Przykładowo, jeśli nastąpiła zmiana umowy spółki w zakresie siedziby i adresu (np.: 14 lipca 2016 roku) to dokonana aktem notarialnym zmiana danych spółki z o.o. powinna być zgłoszona do KRS najpóźniej w dniu 21 lipca 2016 roku. Następnie, sąd rejestrowy zgłoszoną zmianę siedziby spółki z o.o. (np.: 21 lipca 2016 roku) powinien rozpoznać najpóźniej do 28 lipca 2016 roku.

Należy też pamiętać, że zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym  domniemywa się, że dane wpisane do Rejestru są prawdziwe. Podmiot, którego dane dotyczą nie może zasłaniać się zarzutem ich nieprawdziwości, jeżeli zaniedbał wystąpienia z wnioskiem o sprostowanie, uzupełnienie lub wykreślenie wpisu (art. 17 ust. 2 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym).

Na ten temat możesz też przeczytać tutaj: Coraz trudniej zarejestrować spółkę – KRS nie nadąża za biznesem.

Foto dzięki uprzejmości Ambro / freedigitalphotos.net