Czy w spółce jawnej można zmienić wspólnika?

Czy w spółce jawnej można zmienić wspólnika?

W spółce jawnej może zmienić się skład osobowy wspólników. Aby jednak tego dokonać należy spełnić szereg warunków.

Po pierwsze, możliwość przeniesienia ogółu praw i obowiązków w handlowej spółce osobowej musi jednoznacznie wynikać z treści umowy spółki jawnej (art. 10 § 1 k.s.h.). Przykładem może być następujący zapis: „Przeniesienie ogół praw i obowiązków z tytułu udziału w Spółce na innego Wspólnika Spółki lub na osobę trzecią jest dopuszczalne za zgodą pozostałych wspólników wyrażoną w uchwale wspólników”. Jeżeli umowa spółki jawnej nie zawiera takiego postanowienia zmiana wspólnika jest niemożliwa; należy zacząć od przeprowadzenia modyfikacji umowy spółki jawnej i wprowadzenia możliwości obrotu prawami i obowiązkami wspólnika. Należy pamiętać, że zmiana wspólnika w spółce jawnej bez wyraźnej podstawy prawnej zawartej w umowie spółki jawnej jest prawnie nieważna (art. 10 § 1 k.s.h. w związku z art. 58 k.c.).

Po drugie, jeśli umowa spółki jawnej nie stanowi inaczej, to do prawidłowej zmiany wspólnika w spółce jawnej konieczna jest dodatkowo pisemna zgoda wszystkich pozostałych wspólników. Umowa spółki jawnej może wskazać czy wyrażenie zgody może być udzielone przed przeniesieniem ogółu praw i obowiązków w spółce jawnej czy też po jej dokonaniu. Brak wyrażenia takiej zgody na zmianę wspólnika w spółce jawnej oznacza, że proces przeniesienia ogółu praw i obowiązków jest zawieszony. Jeśli umowa spółki jawnej nie precyzuje, kiedy pozostali wspólnicy mają wyrazić zgodę na zmianę wspólnika należy uznać, że zgoda na przeniesienie praw i obowiązków powinna być wyrażona przed przeniesieniem praw i obowiązków na nowego wspólnika.

Po trzecie, samo przeniesienie praw i obowiązków na nowego wspólnika wymaga formy pisemnej dla celów dowodowych. Przeniesienie praw i obowiązków wspólnika spółki jawnej może wynikać z umowy sprzedaży, umowy zamiany, umowy darowizny, itp. Warto wiedzieć, że nie można dzielić praw oraz obowiązków, które podlegają przeniesieniu, inaczej mówiąc przenieść można jedynie całość praw i obowiązków ustępującego wspólnika i nie jest możliwe przeniesienie części praw i obowiązków lub jedynie praw bez związanych z nimi obowiązkami wspólnika spółki jawnej. Patrząc na taką transakcję z punktu widzenia nabywcy trzeba wskazać, że przeniesienie praw i obowiązków może nastąpić na rzecz kilku osób, które staną się łącznym nabywcą praw i obowiązków ustępującego wspólnika spółki jawnej.

Na koniec trzeba powiedzieć o odpowiedzialności wspólnika ustępującego i wspólnika przystępującego za istniejące w momencie przeniesienia praw i obowiązków spółki jawnej zobowiązania (chodzi o dwa rodzaje zobowiązań: (i) związanych z uczestniczeniem tego wspólnika w spółce jawnej (tzw. zobowiązania wewnątrz-spółkowe, takie jak z tytułu rozliczeń zysku, odsetek, zwrotu wydatków, itp.) oraz (ii) zobowiązania samej spółki (tj. zobowiązania spółki wobec jej wierzycieli)). Wspólnik przystępujący oraz ustępujący solidarnie odpowiadają za istniejące, wymagalne i niewymagalne, zobowiązania (art. 10 § 3 k.s.h.). Warto wiedzieć, że treść umowy spółki jawnej nie może zmieniać tej odpowiedzialności solidarnej zbywcy i nabywcy ogółu praw i obowiązków.

 

Foto dzięki uprzejmości tiverylucky / freedigitalphotos.net