Prawo pierwszeństwa objęcia udziałów w spółce z o.o.

 Prawo pierwszeństwa objęcia udziałów w spółce z o.o.

Przepisy kodeksu spółek handlowych przewidują ochronę udziałowców spółki z o.o. przed osobami spoza ich grona. Jednym z takich narzędzi ochronnych jest prawo pierwszeństwa objęcia nowych udziałów. Prawo to polega na tym, że dotychczasowi wspólnicy, w trakcie podejmowania decyzji o podwyższeniu kapitału zakładowego spółki z o.o., mają zagwarantowane w umowie spółki prawo do zdecydowania czy obejmą nowoutworzone udziały czy też zrezygnują z tego prawa i dopuszczą do swojego grona nowych wspólników (art. 258 § 1 k.s.h.).

Typowy zapis z umowy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, gwarantujący dotychczasowym wspólnikom prawo pierwszeństwa objęcia nowych udziałów brzmi następująco: „Podwyższenie kapitału zakładowego może nastąpić poprzez utworzenie nowych udziałów, jak i zwiększenie wartości istniejących udziałów. Jeżeli uchwała zgromadzenia wspólników nie stanowi inaczej, dotychczasowi wspólnicy mają prawo pierwszeństwa do objęcia nowych udziałów w podwyższonym kapitale zakładowym, w stosunku do swoich dotychczasowych udziałów”.

Zarząd spółki z ograniczoną odpowiedzialnością ma też w większości przypadków nałożony na siebie obowiązek pisemnego zawiadomienia wspólników o możliwości skorzystania przez nich z prawa pierwszeństwa do objęcia nowych udziałów w podwyższonym kapitale zakładowym.

Przykładowy zapis z uchwały zgromadzenia wspólników, nakładający na zarząd spółki z o.o. obowiązek poinformowania dotychczasowych udziałowców o możliwości skorzystania z prawa pierwszeństwa będzie brzmiał w ten sposób: „Prawo pierwszeństwa w objęciu nowych udziałów przysługuje dotychczasowym wspólnikom spółki proporcjonalnie do posiadanych udziałów, w terminie jednego miesiąca od zawiadomienia otrzymanego od zarządu spółki. W przypadku nie wykonania prawa pierwszeństwa w tym terminie, zarząd spółki może zaoferować nieobjęte udziały pozostałym wspólnikom do momentu ich całkowitego zbycia.”.

Spółka z o.o. w określonych sytuacjach może wymagać dokapitalizowania a jednym ze sposobów dokapitalizowania spółki może być podwyższenie kapitału zakładowego. Podwyższenie kapitału zakładowego może też wiązać się z zamiarem dopuszczenia do spółki nowego wspólnika. W trakcie przygotowywania podwyższenia kapitału zakładowego spółki trzeba więc obowiązkowo sprawdzić w umowie spółki czy dotychczasowi wspólnicy mają zagwarantowane prawo pierwszeństwa objęcia nowych udziałów w podwyższonym kapitale zakładowym w stosunku do swoich dotychczasowych udziałów. Jeśli to prawo jest zastrzeżone w umowie spółki, to aby doszło do skutecznego przystąpienia nowego wspólnika dotychczasowi wspólnicy powinni zrzec się swego prawa pierwszeństwa objęcia nowych udziałów.

Wyłączenie prawa pierwszeństwa do objęcia nowych udziałów może odbyć się w tej samej uchwale w której wspólnicy decydują o podwyższeniu kapitału zakładowego z o.o.. Należy pamiętać, że zrzeczenie się prawa pierwszeństwa do objęcia nowych udziałów wymaga zgody wszystkich tych wspólników, których dotyczy wyłączenie prawa pierwszeństwa (art. 246 § 3 k.s.h.).

Należy pamiętać, że uprawnienie do objęcia nowoutworzonych udziałów jest prawem a nie obowiązkiem wspólnika. Nikt nie może więc zmusić wspólnika do objęcia udziałów. Jeśli wspólnik nie zdecyduje się na skorzystanie z prawa pierwszeństwa to zarząd spółki ma prawo zaoferować objęcie nowych udziałów osobom dowolnie wybranym (pozostałym udziałowcom lub osobom trzecim).

Jeśli wspólnik zdecyduje się na wykonanie swojego prawa pierwszeństwa do objęcia nowych udziałów w podwyższonym kapitale zakładowym w stosunku do swoich dotychczasowych udziałów to musi złożyć oświadczenie o objęciu nowoutworzonych udziałów.

Oświadczenie dotychczasowego wspólnika o objęciu nowoutworzonych udziałów wymaga zachowania formy aktu notarialnego. Złożenie oświadczenia w innej niż notarialna formie oznacza, że takie oświadczenie jest prawnie nieważne (art. 73 § 2 k.c.) i do objęcia nowoutworzonych udziałów nie doszło.

 

Foto dzięki uprzejmości LeeGillion/freedigitalphotos.net

Dodaj komentarz